4th Thessaloniki Biennale of Contemporary Art (biennale:4) – Παντού αλλά τώρα | ΔΕΘ – Περίπτερο 6 και άλλοι χώροι (24-25/10/2013)

Σχολιάστε

06/11/2013 από cmorfakis

1237889_472894669485362_1116657381_n

Η έκθεση Παντού αλλά Τώρα διευρύνει την έννοια του hic et nunc (εδώ και τώρα), προσδίδοντάς της ευρύτερο νόημα: πρεσβεύει ένα όραμα, το οποίο εμμένει στα ιδεώδη του υπαρξισμού και αναγνωρίζει την ευθραυστότητα της ανθρώπινης φύσης, το «εδωνά είναι», το Dasein του Χάιντεγκερ. Ο τίτλος υπογραμμίζει τον θεμελιώδη χαρακτήρα του Dasein υπό την έννοια του «είναι στον κόσμο», λαμβάνοντας ολόκληρο τον κόσμο ως ορίζοντα των ανθρώπινων αξιών. 

Η έκθεση Παντού αλλά Τώρα εντάσσεται σε μια μακρά παράδοση της Μεσογείου, που πρεσβεύει το όραμα της άρσης, μέσω της τέχνης, κάθε διάκρισης και διαχωρισμού των ανθρώπων, με απώτερο σκοπό τη διεύρυνση των ατομικών και συλλογικών ελευθεριών. Θέλει να στρέψει την ανθρωπότητα προς την επιδίωξη υψηλοφρόνων στόχων, που θα κάνουν καλύτερο τον ταλαιπωρημένο κόσμο μας.

Η 4th Thessaloniki Biennale of Contemporary Art (biennale:4) με κεντρικό τίτλο Παντού αλλά Τώρα (Everywhere but Now), «συνδέει στενά το ζήτημα του χώρου και του πνεύματος του τόπου (του πολύμορφου genius loci) στην περιοχή της Μεσογείου με το ζήτημα του χρόνου της δημιουργίας στον σύγχρονο κόσμο. […] Η Μεσόγειος ως γεωγραφικός χώρος και ως πεδίο μελέτης της σύγχρονης πολιτιστικής και κοινωνικής πραγματικότητας, είναι και φέτος η θεματική γύρω από την οποία αναπτύσσεται το πρόγραμμα με γενικό τίτλο ‘Παλιές Διασταυρώσεις-Make it Νew’ και διάρκεια από το 2011 έως το 2015. […] Η κεντρική έκθεση της biennale:4 φιλοδοξεί να αποτελέσει τόπο ανταλλαγής και συνάντησης, όπως είναι και η ίδια η Μεσόγειος. Περισσότεροι από 50 καλλιτέχνες από χώρες της Μεσογείου, αλλά και από την Ινδία, το Ιράν, τη Βραζιλία και την Κούβα, παρουσιάζουν πρωτότυπα έργα, τα οποία καταδεικνύουν ότι η καλλιτεχνική δημιουργία είναι απολύτως αναγκαία στην προσπάθεια αποδοχής των γειτόνων και των διαφορών μας. Τα έργα τους επιβεβαιώνουν ότι ο διάλογος μπορεί να αποτελέσει μέσο υπέρβασης των προκαταλήψεων και των πολιτισμικών φραγμών». Σε αυτές τις γραμμές συμπυκνώνεται η κεντρική ιδέα της φετινής biennale:4 της Θεσσαλονίκης, όπως τις έχουμε σταχυολογήσει από τον κατάλογο της έκθεσης και τα σχετικά δελτία τύπου.

Ένα από τα χαρακτηριστικά όλων των διοργανώσεων της Thessaloniki Biennale of Contemporary Art, είναι η ύπαρξη μιας ισχυρής επιμελητικής δουλειάς, με πλούσιο θεωρητικό υπόβαθρο και επιλογή έργων από τις μεσογειακές χώρες, την ανατολική Ευρώπη και τη Μέση Ανατολή. Ωστόσο, αυτό το συγκεντρωτικό πρότυπο επιμέλειας συντελεί σε μια παθητική συμμετοχή του κοινού στις όποιες δράσεις. Μια τέτοια διοργάνωση απευθύνεται, παρά τις διαφορετικές διακηρύξεις της, κυρίως σε ένα μικρότερο κύκλο επιμελητών και ανθρώπων του χώρου της τέχνης. Με άλλα λόγια, το μειονέκτημα ενός κεντρικού σχεδιασμού είναι συνήθως η επιλογή μιας θεματικής που άπτεται περισσότερο στα ενδιαφέροντα των διοργανωτών-επιμελητών, με μια εσάνς επικαιρότητας, που προωθείται προς κατανάλωση σε ένα ευρύτερο κοινό. Ένα κοινό όμως που είναι πλέον περισσότερο υποψιασμένο και δεν αρέσκεται σε κλειστά σχήματα. Παρότι, λοιπόν η biennale:4 έχει μια ξεκάθαρη κεντρική ιδέα, μια τεκμηριωμένη θεματική και άψογη επιμέλεια από την Αdelina von Fürstenberg, κρατά σε μια απόσταση το κοινό. Αυτό, λοιπόν, το κλασσικό πρότυπο μονόδρομου σχεδιασμού (από τον επιμελητή προς το κοινό) δε βοηθά την αλληλεπίδραση με την τέχνη καθώς και την ενεργό εμπλοκή (engagment) του κοινού σε μια δράση που ο κύριος σκοπός της δεν είναι η απλή παράθεση κάποιων εικαστικών έργων προς κατανάλωση αλλά η επαφή του κοινού με αυτή μέσα από μια αμφίδρομη σχέση με τα έργα. Αυτά ως γενικές παρατηρήσεις.

Ως προς τη κεντρική θεματική της biennale:4, με τίτλο ‘Παλιές Διασταυρώσεις – Make it Νew 2’, είναι μια αρκετά δυνατή πρόταση, καλά τεκμηριωμένη στα κείμενα που συνοδεύουν τους καταλόγους της έκθεσης αλλά και με την επιλογή συγκεκριμένων έργων. Ωστόσο, φεύγοντας από όλες τις εκθέσεις παραμένει η αίσθηση ότι κάτι απουσιάζει ή κάτι δε σε γεμίζει απόλυτα. Το ίδιο συμβαίνει με τον τίτλο της φετινής κεντρικής έκθεσης «Παντού αλλά Τώρα» (Everywhere but Now). Η κεντρική έκθεση της biennale:4 στο Περίπτερο 6 (Περίπτερο των Εθνών) της Διεθνούς Έκθεσης Θεσσαλονίκης (ΔΕΘ), όπως διαβάζουμε και στον κατάλογο της, «φιλοδοξεί να αποτελέσει μια διαδραστική, δυναμική και ευφυή συνάντηση, πρόσωπο με πρόσωπο, που θα δώσει στο κοινό την ευκαιρία να ανακαλύψει τη σύγχρονη, σύνθετη καλλιτεχνική πραγματικότητα της Μεσογείου και όχι μόνο». Δυστυχώς δεν έχεις αυτή την αίσθηση στο τέλος της επίσκεψής στους χώρους της biennale:4. Μπορεί τo θεωρητικό υπόβαθρο της biennale:4, όπως το θέτει στα κείμενά της η Αdelina von Fürstenberg, να σου κινεί το ενδιαφέρον και να δημιουργεί πολλές προσδοκίες, παρ’ όλα αυτά στο τέλος υπάρχει μια αίσθηση ανικανοποίητου.

Επιχειρώντας μια συνολική αποτίμηση της biennale:4 θεωρούμε ότι ήταν σε μεγάλο βαθμό πολύ καλύτερα οργανωμένη από την προηγούμενη (biennale:3). Η φετινή κεντρική θεματική προκαλεί και τα επιλεγόμενα έργα ήταν αξιόλογα, όπως και οι χώροι στους οποίους αναπτύσσεται το κεντρικό και παράλληλο πρόγραμμα επιτρέπουν να ανακαλύψεις όχι μόνο την πόλη της Θεσσαλονίκης αλλά και μια πτυχή της ευρύτερης ευρωπαϊκής, βαλκανικής και μεσογειακής ιστορίας. Ωστόσο, ένα από τα βασικά μειονεκτήματα της biennale:4 (αλλά και των προηγούμενων διοργανώσεων) είναι η αίσθηση μιας απόστασης από το όλο εγχείρημα και ένα ελιτίστικο στήσιμο της όλης προσπάθειας. Προφανώς και ο αριθμός των επισκεπτών της να είναι σημαντικός αλλά απουσιάζει η ενεργός εμπλοκή και η έλλειψη δράσεων, οι οποίες θα έκαναν το κοινό να αγκαλιάζει και να κάνει κτήμα του αυτό το σημαντικό θεσμό.

Η Κεντρική Έκθεση«Παντού αλλά Τώρα» (Everywhere but Now)

«Η έκθεση ‘Παντού αλλά Τώρα’ εντάσσεται σε μια μακρά παράδοση της Μεσογείου, που πρεσβεύει το όραμα της άρσης, μέσω της τέχνης, κάθε διάκρισης και διαχωρισμού των ανθρώπων, με απώτερο σκοπό τη διεύρυνση των ατομικών και συλλογικών ελευθεριών. Θέλει να στρέψει την ανθρωπότητα προς την επιδίωξη υψηλοφρόνων στόχων, που θα κάνουν καλύτερο τον ταλαιπωρημένο κόσμο μας», σημειώνει η Αdelina von Fürstenberg.

Πάνω από 50 καλλιτέχνες από 25 χώρες, από τη Βραζιλία μέχρι την Ινδία –ανάμεσά τους η Μαρίνα Αμπράμοβιτς, ο κινηματογραφιστής Τζαφάρ Παναχί, ο John Armleder και η Ghada Amer– θα παρουσιάσουν έργα ζωγραφικής, γλυπτά, φωτογραφίες, βίντεο εγκαταστάσεις, φιλμ και περφόρμανς. Τα έργα των καλλιτεχνών λειτουργούν ως ένα είδος διαλόγου, ο οποίος μπορεί να αποτελέσει μέσο υπέρβασης των προκαταλήψεων και των πολιτισμικών φραγμών.

2013-10-24 15.19.11 2013-10-24 15.20.49 2013-10-24 15.21.00 2013-10-24 15.21.13 2013-10-24 15.21.24 2013-10-24 15.21.35 2013-10-24 15.21.46 2013-10-24 15.22.13

2013-10-24 15.22.25 2013-10-24 15.23.29 2013-10-24 15.23.41 2013-10-24 15.23.59 2013-10-24 15.24.12 2013-10-24 15.24.20 2013-10-24 15.24.38 2013-10-24 15.26.18 2013-10-24 15.27.05 2013-10-24 15.27.17 2013-10-24 15.28.23 2013-10-24 15.30.17 2013-10-24 15.30.34 2013-10-24 15.37.14 2013-10-24 15.37.28 2013-10-24 15.37.37 2013-10-24 15.37.47 2013-10-24 15.38.03 2013-10-24 15.38.20 2013-10-24 15.38.55 2013-10-24 15.39.02 2013-10-24 15.39.23 2013-10-24 15.39.28 2013-10-24 15.39.43

2013-10-24 15.40.57 2013-10-24 15.41.06 2013-10-24 15.49.54 2013-10-24 15.50.04 2013-10-24 15.50.49 2013-10-24 15.50.56 2013-10-24 15.51.02 2013-10-24 15.51.16 2013-10-24 15.51.21 2013-10-24 15.51.34 2013-10-24 15.52.09 2013-10-24 15.52.32 2013-10-24 15.52.38 2013-10-24 15.52.46 2013-10-24 15.52.53 2013-10-24 15.53.11 2013-10-24 15.53.45 2013-10-24 15.54.02 2013-10-24 15.54.37 2013-10-24 15.54.46 2013-10-24 15.54.58 2013-10-24 15.55.14 2013-10-24 16.04.37 2013-10-24 16.05.10 2013-10-24 16.06.16 2013-10-24 16.07.54 2013-10-24 16.10.25 2013-10-24 16.11.38 2013-10-24 16.11.44 2013-10-24 16.11.56 2013-10-24 16.12.10 2013-10-24 16.12.17 2013-10-24 16.12.24 2013-10-24 16.14.19 2013-10-24 16.14.28 2013-10-24 16.14.33 2013-10-24 16.18.28 2013-10-24 16.18.37 2013-10-24 16.18.56 2013-10-24 16.21.12

Τα «5Μ» στο Κεντρικό Πρόγραμμα

Κρατικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης

Α1. «Η συλλογή Κωστάκη και η ρωσική πρωτοπορία. 100 χρόνια από τη γέννηση του συλλέκτη» στη Μονή Λαζαριστών (επιμέλεια: Μαρία Τσαντσάνογλου, Αγγελική Χαριστού/ διαρκεί ως τις 31 Ιανουαρίου 2014).

Πρόκειται για μία έκθεση αφιερωμένη στον μεγάλο συλλέκτη (1913-1990) με την ευκαιρία του επετειακού έτους με μία μεγάλης κλίμακας παρουσίαση της συλλογής και του αρχείου Κωστάκη: έργα που ακολουθούν το βλέμμα και την μέθοδο του συλλέκτη και ξεδιπλώνουν την ιστορία της συλλογής του.

2013-10-25 11.47.41 2013-10-25 11.48.09 2013-10-25 11.48.15 2013-10-25 11.48.34 2013-10-25 11.52.24 2013-10-25 11.55.49 2013-10-25 11.58.20 2013-10-25 11.59.14 2013-10-25 11.59.34 2013-10-25 12.02.02 2013-10-25 12.02.13 2013-10-25 12.02.34 2013-10-25 12.02.47 2013-10-25 12.03.13 2013-10-25 12.03.32 2013-10-25 12.03.51 2013-10-25 12.03.58 2013-10-25 12.04.18 2013-10-25 12.04.29 2013-10-25 12.04.33 2013-10-25 12.04.45 2013-10-25 12.04.55 2013-10-25 12.05.16 2013-10-25 12.05.28 2013-10-25 12.06.06 2013-10-25 12.06.11 2013-10-25 12.06.16 2013-10-25 12.06.21 2013-10-25 12.06.27 2013-10-25 12.06.33 2013-10-25 12.06.39 2013-10-25 12.06.47 2013-10-25 12.07.04 2013-10-25 12.07.12 2013-10-25 12.07.41 2013-10-25 12.09.14 2013-10-25 12.09.20 2013-10-25 12.09.56 2013-10-25 12.11.01 2013-10-25 12.12.13 2013-10-25 12.12.21 2013-10-25 12.12.28 2013-10-25 12.12.57 2013-10-25 12.13.10 2013-10-25 12.13.13 2013-10-25 12.13.17 2013-10-25 12.13.19 2013-10-25 12.13.42 2013-10-25 12.14.09 2013-10-25 12.14.17 2013-10-25 12.19.26 2013-10-25 12.20.10 2013-10-25 12.20.17 2013-10-25 12.20.20 2013-10-25 12.20.28 2013-10-25 12.20.33 2013-10-25 12.20.54 2013-10-25 12.21.29 2013-10-25 12.21.36 2013-10-25 12.21.59 2013-10-25 12.22.03 2013-10-25 12.22.06 2013-10-25 12.22.28 2013-10-25 12.22.35 2013-10-25 12.23.59 2013-10-25 12.24.09 2013-10-25 12.24.12 2013-10-25 12.24.18 2013-10-25 12.24.37 2013-10-25 12.24.49 2013-10-25 12.25.15 2013-10-25 12.25.23 2013-10-25 12.25.30 2013-10-25 12.26.02 2013-10-25 12.28.59 2013-10-25 12.29.04 2013-10-25 12.29.09 2013-10-25 12.29.18 2013-10-25 12.29.21 2013-10-25 12.29.24 2013-10-25 12.30.26 2013-10-25 12.30.35

Α2. «Παράδοση-Ανατροπή» στην Αποθήκη Β1, στο λιμάνι (επιμέλεια: Κατερίνα Κοσκινά, Γιάννης Μπόλης/ 18 Σεπτεμβρίου 2013 – 15 Ιανουαρίου 2014).

Παρουσιάζονται έργα που συγκεντρώθηκαν τα τελευταία χρόνια από δωρεές, αγορές αλλά και δάνεια προς το Κρατικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης και βρίσκονται μόνιμα στις Συλλογές του. Επιχειρείται η ανίχνευση ομοιοτήτων και διαφορών στη σύγχρονης τέχνη της Μεσογείου, και εξετάζεται η παράδοση ως κοινός παρανομαστή της αλλά και οι ραγδαίες τάσεις ανατροπής της. Κεντρική θέση κατέχει το τελευταίο έργο του Νίκου Αλεξίου, σύνθεση που παρουσιάζεται για πρώτη φορά στο κοινό.

2013-10-25 16.41.162013-10-25 16.15.01 2013-10-25 16.15.11 2013-10-25 16.16.55 2013-10-25 16.17.19 2013-10-25 16.18.02 2013-10-25 16.18.15 2013-10-25 16.18.34 2013-10-25 16.18.40 2013-10-25 16.18.51 2013-10-25 16.19.16 2013-10-25 16.19.32 2013-10-25 16.19.42 2013-10-25 16.20.05 2013-10-25 16.20.11 2013-10-25 16.20.59 2013-10-25 16.21.27 2013-10-25 16.21.54 2013-10-25 16.22.02 2013-10-25 16.22.12 2013-10-25 16.23.08 2013-10-25 16.24.03 2013-10-25 16.24.11 2013-10-25 16.24.49 2013-10-25 16.24.56 2013-10-25 16.25.10 2013-10-25 16.25.56 2013-10-25 16.26.01 2013-10-25 16.26.59

Αρχαιολογικό Μουσείο Θεσσαλονίκης

«Μεσογειακά παλίμψηστα: τρία αινίγματα φθοράς και αφθαρσίας» (επιμέλεια: Ευαγγελία Στεφανή, Αγγελική Κουκουβού, Θέμις Βελένη/ 18 Σεπτεμβρίου 2013 – 31 Ιανουαρίου 2014).

Στην έκθεση, ένα αρχαίο κείμενο –το αρχαιότερο σωζόμενο ελληνικό «βιβλίο» της Ευρώπης, ο πάπυρος του Δερβενίου–, συνομιλεί με τρία σύγχρονα έργα του καλλιτέχνη Δημήτρη Ξόνογλου: «Ο Σταυρός», «Ο Λόγος» και το «Θαύμα της Μεσογείου».

2013-10-24 17.16.09 2013-10-24 17.16.15 2013-10-24 17.16.22 2013-10-24 17.17.48 2013-10-24 17.17.57 2013-10-24 17.22.26 2013-10-24 17.22.39 2013-10-24 17.22.46 2013-10-24 17.22.48 2013-10-24 17.23.00 2013-10-24 17.23.23 2013-10-24 17.23.31 2013-10-24 17.23.41 2013-10-24 17.24.26

Μουσείο Βυζαντινού Πολιτισμού

«Η τιμή του αγίου Μάμαντος στη Μεσόγειο. Ένας ακρίτας άγιος ταξιδεύει» (επιμέλεια: Αγαθονίκη Τσιλιπάκου, Νικόλαος Μπονόβας/ 19 Οκτωβρίου 2013 – 19 Ιανουαρίου 2014).

Η έκθεση εστιάζει στην ευρεία διάδοση της λατρείας ενός αγίου που παραμένει ζωντανή σε διαφορετικούς λαούς της Μεσογείου. Αντικείμενα από την Ελλάδα και την Κύπρο και πλούσιο εποπτικό υλικό καλύπτουν την περίοδο από τον 6ο αιώνα έως τις μέρες μας.

2013-10-24 17.32.13 2013-10-24 17.33.09 2013-10-24 17.35.13 2013-10-24 17.36.02 2013-10-24 17.36.12 2013-10-24 17.36.22 2013-10-24 17.36.30 2013-10-24 17.36.48

Μακεδονικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης συμμετέχει με την έκθεση

«Η μεσογειακή εμπειρία: Μεσόγειος ως χωροταξικό παράδειγμα διακίνησης ιδεών και λόγου» (επιμέλεια: Ντένης Ζαχαρόπουλος/ 18 Σεπτεμβρίου 2013 – 31 Δεκεμβρίου 2013).

Παρουσιάζονται περισσότερα από 140 εμβληματικά έργα σύγχρονης τέχνης Ελλήνων και ξένων καλλιτεχνών που διερευνούν διαισθητικά τη μεσογειακή εμπειρία μέσα από σχέσεις και συσχετισμούς, εντυπώσεις και βιώματα της καθημερινής ζωής.

2013-10-24 16.54.43 2013-10-24 16.55.18 2013-10-24 16.55.27 2013-10-24 16.55.34 2013-10-24 16.55.39 2013-10-24 16.55.47 2013-10-24 16.56.20 2013-10-24 16.59.44 2013-10-24 17.00.04 2013-10-24 17.00.11 2013-10-24 17.00.16 2013-10-24 17.00.20 2013-10-24 17.00.31 2013-10-24 17.00.38 2013-10-24 17.01.56 2013-10-24 17.02.06 2013-10-24 17.02.12 2013-10-24 17.02.24 2013-10-24 17.02.48 2013-10-24 17.03.02 2013-10-24 17.03.20 2013-10-24 17.03.29 2013-10-24 17.03.33 2013-10-24 17.03.39 2013-10-24 17.03.44 2013-10-24 17.03.53 2013-10-24 17.04.02 2013-10-24 17.04.09 2013-10-24 17.04.16 2013-10-24 17.04.24 2013-10-24 17.04.29 2013-10-24 17.04.41 2013-10-24 17.04.58 2013-10-24 17.05.04 2013-10-24 17.05.19 2013-10-24 17.05.25 2013-10-24 17.05.36 2013-10-24 17.05.41 2013-10-24 17.05.47 2013-10-24 17.06.02

Τελλόγλειο Ίδρυμα Τεχνών του ΑΠΘ

«Βάσω Κατράκη: Σε Λευκό και Μαύρο» (γενική ευθύνη, Αλεξάνδρα Γουλάκη-Βουτυρά, επιμέλεια: Παναγιώτης Μπίκας, Ευαγγελία Τσαγκάλια/ 18 Σεπτεμβρίου 2013 – 31 Δεκεμβρίου 2013).

Αναδεικνύονται οι σημαντικότεροι σταθμοί στο έργο της Βάσως Κατράκη, της σημαντικότερης Ελληνίδας χαράκτριας (βραβεύτηκε και στην Μπιενάλε της Βενετίας το 1966) που με το έργο της εικονογράφησε την πορεία του ελληνικού λαού στη δύσκολη μεταπολεμική περίοδο.

1231686_472428332865329_192191444_n

Υ.Γ. Ιδιαίτερες ευχαριστίες στο προσωπικό υποδοχής του Κρατικού Μουσείου Σύγχρονης Τέχνης (ΚΜΣΤ) για την άψογη εξυπηρέτηση (παροχή καταλόγων της biennale) και την ευγένεια του.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Enter your email address to follow this blog and receive notifications of new posts by email.

Μαζί με 1.632 ακόμα followers

Αρέσει σε %d bloggers: