Μπαλέτο της Όπερας της Λυόν – Jiří Kylián: One of a kind | Μέγαρο Μουσικής Αθηνών (8/11/2012)

1

09/11/2012 από cmorfakis

«Ακόμη κι αν σε κάθε έργο που δημιουργώ είναι εμφανής η σεξουαλικότητα και, κατά κάποιον τρόπο, ο θάνατος, αυτό για το οποίο θέλω κυρίως να μιλήσω είναι για την προσπάθεια που κάνει το ανθρώπινο είδος να υπερασπιστεί την ελευθερία του απέναντι στη βιαιότητα του κόσμου» Jiří Kylián (από το πρόγραμμα της παράστασης).

Θα περίμενε κανείς να είναι κατάμεστη η αίθουσα Αλεξάνδρα Τριάντη στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών και όμως η κρίση είναι πλέον αισθητή και το αντικρίζεις από στα πολλά άδεια καθίσματα που υπήρχαν στην πρεμιέρα του Jiří Kylián: One of a kind. Το One of a kind του Jiří Kylián, μια πρωτοποριακή παράσταση για την εποχή που πρωτοπαρουσιάστηκε (1998), διατηρεί ακόμα και σήμερα τη φρεσκάδα της ενώ είναι επίκαιρη όσο ποτέ. Το έργο, που εμπνέεται από την τιτάνια προσπάθεια του ανθρώπου να υπερασπιστεί την ελευθερία του, χωρίζεται σε τρεις πράξεις που αντιστοιχούν σε τρεις διαφορετικές καταστάσεις μέσα στις οποίες ο άνθρωπος προσπαθεί να διεκδικήσει τα δικαιώματά του και την ελευθερία του.

Η πρώτη πράξη, αργή και στοχαστική, διαδραματίζεται σε ένα άγριο φυσικό τοπίο, μια εκπληκτικής σύλληψης κατασκευή του διάσημου ιάπωνα αρχιτέκτονα Atsushi Kitagawara, και μπορεί να ειδωθεί ως μια αλληγορία θα έλεγε κανείς. Πρωταγωνίστρια είναι μια γυναικεία φιγούρα ελεύθερη και αδάμαστη όπως η φύση η οποία όμως διεκδικείται και δαμάζεται από τον άνδρα – δυνάστη – κυρίαρχο. Στην δεύτερη πράξη, που λόγω της ζωντάνιας της είναι η εντυπωσιακότερη, η δράση διαδραματίζεται σε ένα χώρο που κυριαρχούν οι κοινωνικές νόρμες, οι περιορισμοί και το άγρυπνο βλέμμα της κοινωνικής κριτικής, μια κριτικής που πολλές φορές καταπιέζει τον άνθρωπο και του στερεί την ελευθερία του. Ο αγώνας λοιπόν του ανθρώπου είναι να αποκτήσει το δικαίωμα να ζει τη ζωή του πέρα από τις νόρμες που η κοινωνία έχει κατασκευάσει και τον δεσμεύουν συνειδητά και υποσυνείδητα. Ένας τεράστιος κώνος που περιφέρεται γύρω από την αιχμή του αιωρείται απειλητικά πάνω  από τους χορευτές. Ένας κώνος που παραπέμπει σε ένα τεράστιο δείκτη που πολλές φορές αισθανόμαστε ότι μας δείχνει για να μας στηλιτεύσει ή να εστιάσει τα βλέμματά πάνω μας. Μια κατάσταση που κανείς πρέπει να μάθει να διαχειρίζεται για να μην συνθλιβεί υπό το βάρος της κοινωνικής κριτικής. Τέλος, η τρίτη πράξη, διαπραγματεύεται τη σχέση ατόμου και εξουσίας. Ο σκηνικός χώρος κυριαρχείται από ένα αρχιτεκτόνημα-σκάλα που παραπέμπει στα κτίρια θεσμών και την εξουσία. Τα αόρατα αλλά και πολλές φορές ορατά όρια που μας κρατούν σε απόσταση από την πραγματικά ελεύθερη κατάσταση του ανθρώπου υπονοούνται από μια σκηνική σύνθεση που μοιάζει με κάγκελα.

Το One of a Kind είναι ένα σπάνιο έργο, όπου υπάρχει μια συνολική ενότητα μεταξύ του φωτισμού, του σκηνικού, της μουσικής και του χορού. Η χορογραφία του Jiří Kylián είναι ένας ευφυής συνδυασμός από κλασσικές φόρμες αποδοσμένες με μοντέρνα κινησιολογική έκφραση. Αρκετά πρωτοποριακός για την εποχή του συνθέτει μια εμπνευσμένη χορογραφία, γεμάτη από γρήγορες μετατοπίσεις βάρους και ώθησης που εμφανίζει τους χορευτές σαν να κάνουν πατινάζ πάνω στο πάτωμα. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον ήταν το γεγονός ότι, παρά τη δεξιοτεχνία των γυναικών, ήταν η λαμπρότητα των ανδρών  χορευτών που ξεχώρισαν, για τη δύναμη και την ακρίβεια της τεχνικής τους όσο και για την συναρπαστική χρήση της μοντέρνας κινησιολογίας. Η μουσική, που παίζεται απ’ ευθείας στη σκηνή γράφτηκε από την αυστραλιανή Brett Dean, και ανεπαίσθητα διανθίζεται με τα μαγνητοσκοπημένες ηχογραφήσεις της μουσικής των Benjamin Britten, John Cage, David Hykes, Carlo Gesualdo da Venosa, David Lumsdaine, και Chiel Meijering.

Συμπερασματικά, αξίζει σίγουρα να δει κανείς το έργο One of a Kind καθώς αποτελεί μια παράσταση σταθμό, η οποία μπορεί να μη συγκινεί τόσο σήμερα όσο πριν 14 περίπου χρόνια στην πρεμιέρα της, αλλά μπορούμε να βρούμε στοιχεία σε αυτήν που χαρακτηρίζουν τις μετέπειτα παραγωγές του Netherlands Dans Theather και που διαμόρφωσαν μια ολόκληρη εποχή στην ιστορία του σύγχρονου χορού. Μοναδικά πάντως και διαχρονικά τα σκηνικά της παράστασης που αποτελούν έργα τέχνης.

Σημείωση: Αν και δε μου αρέσει να γκρινιάζω θεωρώ απαράδεκτη την εικοσάλεπτη καθυστέρηση στην έναρξη της παράστασης. Επίσης έχοντας ζήσει τις εποχές δόξας του Μεγάρου με τα πλούσια σε ύλη προγράμματα τα σημερινά φαντάζουν απλά σαν μικρές μπροσούρες και μάλιστα δεύτερης διαλογής.

 

Advertisements

One thought on “Μπαλέτο της Όπερας της Λυόν – Jiří Kylián: One of a kind | Μέγαρο Μουσικής Αθηνών (8/11/2012)

  1. Ο/Η HarryLovesCakes λέει:

    Δε θέλω να κάνω καμία ανάλυση για την ερμηνεία του έργου ή τη σημασία της παράστασης αυτής στην πορεία του κορυφαίου του νεοκλασικού χορού Γίρζι Κίλιαν. Θέλω να τονίσω όμως τη δεξιοτεχνία της χορογραφίας και την καταπληκτική κίνηση & τεχνική των χορευτών- ψεγάδι δύσκολα θα βρει κανείς σε αυτήν την αρμονία και τελειότητα κίνησης του ανθρώπινου σώματος. Πράγματι σου έδινε την εντύπωση ότι βλέπεις πατινάζ πάνω στον πάγο.
    Θεωρώ πως το έργο είναι ο θρίαμβος της ατομικότητας, βλέποντας μια διαφορετική χορογραφία για κάθε χορευτή. Ο Κίλιαν έφτιαξε το δικό του αφαιρετικό ποίημα για την ατομική ελευθερία – έναν ύμνο στην ανθρώπινη ύπαρξη και τη δύναμη της συλλογικότητας. Εγώ το είχα ανάγκη σε αυτές τις δύσκολες μέρες σε αυτόν τον τόπο.
    Και ναι μπορεί ο Κίλιαν να μην έχει φέρει τη μεγαλύτερη επανάσταση στο χορό, ωστόσο σπανίως βλέπουμε να εκφράζονται τα συναισθήματα και η ουσία της ανθρώπινης ύπαρξης τόσο γλαφυρά μέσω του χορού – ένα έργο γεμάτο στοχασμό, συναίσθημα και λυρισμό.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Enter your email address to follow this blog and receive notifications of new posts by email.

Μαζί με 1.632 ακόμα followers

Αρέσει σε %d bloggers: